Митови и факти за аутизмот

Митовите опстојуваат – и им го отежнуваат животот на семејствата. Ги разјаснуваме најчестите заблуди, разбирливо и со почит.

„Аутистичните деца не сакаат контакт и немаат чувства.“
Факт: Тие сакаат блискост и имаат длабоки чувства – само понекогаш ги покажуваат и ги доживуваат поинаку. Тешкотијата е во начинот на комуникација и обработка на дразбите, а не во недостиг од емпатија.
„Аутистичното претопување (meltdown) е само разгаленост и инает.“
Факт: Аутистичното претопување (meltdown) е последица на преоптоварување, а не на лошо воспитување. Во тој момент саморегулацијата попушта. Не помагаат казни, туку мир, помалку сетилни дразби и чувство на сигурност и блискост.
„Аутизмот го предизвикуваат вакцините или лошото воспитување.“
Факт: Аутизмот е невроразвојна различност со силна биолошка основа. Поврзаноста со вакцините е научно побиена, а начинот на родителство не го „предизвикува“ аутизмот.
„Сите аутистични лица се исти / сите се генијалци.“
Факт: Спектарот е многу широк. Секое лице има единствен спој на силни страни и предизвици. „Ако познавате едно аутистично лице – познавате едно аутистично лице.“
„Повеќе правила и построги граници го решаваат проблемот.“
Факт: На децата во спектарот не им требаат повеќе правила или построги граници, туку посоодветна поддршка – јасна структура, однапред најавени премини и разбирање дека однесувањето е облик на комуникација.
„Аутизмот може да се ‚излекува‘.“
Факт: Аутизмот не е болест што се лекува, туку поинаков начин на кој мозокот го обработува светот. Целта не е детето да се „поправа“, туку да се разбере и да добие поддршка за да ги развива своите силни страни. Ниту една диета, ниту еден додаток во исхраната, ниту едно „детоксицирање“ не го отстранува аутизмот. Некои од тие понуди — на пример препарати за „исфрлање“ на тешки метали или производи со хлор-диоксид — не се само без дејство, туку се и опасни по здравјето. Кој ветува „излекување“, продава нешто.

Митови за АДХД

„АДХД е последица на лошо воспитување.“
Факт: АДХД влијае на саморегулацијата – вниманието, импулсите, емоциите, чувството за време. Тоа е невролошка особеност, а не прашање на воспитување.
„Кога си игра, умее да се концентрира – значи, нема АДХД.“
Факт: Многу деца умеат да хиперфокусираат на она што ги интересира. Сепак, секојдневието и училиштето им паѓаат тешко таму каде задачите не ги избираат сами.

Кога аутизмот и АДХД се среќаваат

Побрзо преплавување (аутизам) плус потешко кочење (АДХД): реакциите тогаш понекогаш делуваат „ненадејно“ или „премногу“. Комбинацијата не е реткост – и добро се води кога опкружувањето ги разбира механизмите.

Мали промени, голем ефект

Неколку практични совети за секојдневието – мал увид во мојот начин на работа.

Структура

Структурата дава сигурност

Јасниот тек и рутините му помагаат на детето да се снајде. Прикажете ги плановите со слики („прво – потоа“).

Премини

Најавете ги премините

„За пет минути ја менуваме активноста“ – тајмерот може да помогне. Ненајавените промени често предизвикуваат стрес.

Избор

Избор наместо борба

Понудете две прифатливи можности: „Прво ги миеме забите или прво ја облекуваме пижамата?“ – чувство на контрола без конфликт.

Смиреност

Помалку зборови во стресни моменти

Кратко, јасно и смирено: „Стоп. Пауза. Тука сум.“ Долгите објаснувања дополнително оптоваруваат.

Разбирање

Аутистичното претопување не е инает

При преоптоварување саморегулацијата попушта. Тогаш помагаат мир, помалку сетилни дразби и сигурна блискост.

Силни страни

Препознајте ги силните страни и талентите

Посебните интереси се вреден ресурс: мотивираат, смируваат и можат да бидат мост кон учењето.

Имате прашање за аутизмот?

Со задоволство ќе одговорам – врз основа на професионалното знаење и личното искуство. Контактирајте ме за бесплатен воведен разговор.

Оваа страница не користи колачиња за следење; посетеноста се мери без колачиња преку услугата Plausible. Повеќе информации има во Политиката за приватност.